Türkiye'nin hayvancılık teknolojilerinde dışa bağımlılığını azaltacak ve üretimde dijital dönüşümü hızlandıracak dev bir adım atıldı. Sivas Bilim ve Teknoloji Üniversitesi koordinasyonunda; Atatürk Üniversitesi, Erzurum Teknik Üniversitesi (ETÜ) ve Erzincan Binali Yıldırım Üniversitesi (EBYÜ) ortaklığıyla yerli "Rumen Sensör Bolusu" (sensör kapsülü) geliştirilmesi için çalışmalar başladı. TÜBİTAK-1005 programı kapsamında desteklenen proje, sığır yetiştiriciliğinde verim kayıplarını en aza indirmeyi hedefliyor.
Hayvanın Midesinden Tablete Anlık Veri Akışı
Geliştirilen teknoloji, tamamen yerli ve milli imkanlarla üretilerek ithalatın önüne geçecek. EBYÜ Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümü Dr. Öğr. Üyesi Agah Oktay Ertay, sistemin işleyişini ve çiftçiye sağlayacağı kolaylıkları şu sözlerle anlattı:
"Bu sensörü hayvanın midesinde yer alan 'rumen' bölgesine yerleştiriyoruz. Sensör sayesinde hayvanın midesindeki ortam sıcaklığını ve pH değerlerini sürekli olarak dışarıya aktarıyoruz. Bir çiftçimiz veya veterinerimiz tabletini eline aldığında; hayvanın doğumunun yaklaşıp yaklaşmadığını, kızgınlık dönemini veya hastalanmak üzere olduğunu anlık verilerle erkenden görebilecek."
Buzağı Ölümlerini %15'ten %2'ye Düşürecek
Projenin Türkiye hayvancılığı için en kritik çıktılarından biri de buzağı ölümlerinin azaltılması olacak. Türkiye'de buzağı ölüm oranlarının yaklaşık %15 seviyesinde olduğunu belirten Ertay, bu sensör kapsülünü aktif kullanan gelişmiş ülkelerde ölüm oranlarının %2-3 seviyelerine kadar gerilediğine dikkat çekti. Erken uyarı sistemi sayesinde doğum süreçleri önceden belirlenerek müdahaleler zamanında yapılabilecek.
Hayvana Zarar Vermiyor, 5 Yıldan Fazla Midede Kalıyor
Dışı özel bir polimer malzemeden üretilen yerli kapsül, hayvanın sindirim sistemine ve midesine hiçbir zarar vermiyor. Kapsül, tek bir yerleştirmeyle hayvanın midesinde 5 yılın üzerinde kalarak kesintisiz veri akışı sağlamaya devam ediyor.
18 Aylık Hedef: Tarımda Sürdürülebilirlik
Toplam 18 ay sürmesi planlanan projenin üretim aşamasının ardından, ilk etapta 10 sığır üzerinde testlerin gerçekleştirileceği açıklandı. Projenin başarıyla tamamlanmasıyla birlikte, Türkiye'nin 12. Kalkınma Planı'nda yer alan sığır sayısını artırma ve et-süt verimliliğini maksimuma çıkarma hedeflerine stratejik bir katkı sunulması amaçlanıyor.
