1890, 1908 ve 1914 yıllarına ait veriler, kentin o dönemde çok kültürlü ve çok dinli bir sosyal yapıya sahip olduğunu ortaya koydu.
1890 yılı kayıtlarına göre Kilis’in toplam nüfusu 72 bin 66 olarak belirlendi. Bu nüfusun 67 bin 817’sini Müslümanlar oluştururken; 2 bin 630 Ortodoks Ermeni, 362 Katolik Ermeni, 622 Yahudi, 333 Protestan ve 302 Rum vatandaşın şehirde yaşadığı kaydedildi.
1908 yılı verilerinde ise toplam nüfusun 72 bin 803’e yükseldiği görüldü. Müslüman nüfus 65 bin 766 olarak kaydedilirken, Ortodoks Ermeni nüfusu 3 bin 729’a çıktı. Aynı dönemde 327 Katolik Ermeni, 565 Yahudi, 342 Protestan ve 385 Rum vatandaşın Kilis’te ikamet ettiği belirtildi. Ayrıca 1.689 yabancı uyruklu kişinin de şehirde bulunduğu resmi kayıtlara yansıdı.
1914 yılına gelindiğinde Kilis’in nüfusu 77 bin 486’ya ulaştı. Müslüman nüfus 71 bin 797 olurken; 3 bin 794 Ortodoks Ermeni, 369 Katolik Ermeni, 714 Yahudi, 387 Protestan ve 425 Rum vatandaşın kentte yaşadığı bildirildi.
1890-1914 yılları arasındaki veriler, Kilis nüfusunun istikrarlı bir artış gösterdiğini ortaya koyarken; Müslüman nüfusun çoğunluğu oluşturduğu, Ermeni, Rum, Yahudi ve Protestan toplulukların ise şehrin sosyal ve ekonomik hayatında etkin bir rol üstlendiğini gösteriyor.
Söz konusu kayıtlar, Osmanlı döneminde Kilis’in farklı inanç ve kültürlerin bir arada yaşadığı önemli bir yerleşim merkezi olduğunu bir kez daha gözler önüne serdi.
Haber: İbrahim Güneş
