Psikiyatri Uzmanı Dr. Fatma Kiras, savaş görüntülerinin yoğun şekilde izlenmesinin ruh sağlığını doğrudan etkilediğini söyledi. Kiras, özellikle gece saatlerinde şiddet içerikli görüntülerden uzak durulması gerektiğini vurguladı.
Elazığ Medilines Hastanesi Psikiyatri Uzmanı Dr. Fatma Kiras, ABD, İsrail ve İran arasında yaşanan savaşın toplum üzerindeki psikolojik etkilerine ilişkin değerlendirmede bulundu. İnsan beyninin tehdide karşı programlı çalıştığını söyleyen Kiras, travmatik görüntüler uzakta yaşansa da beynin bunu tehdit olarak algıladığını anlattı.
Kiras, travmatik görüntülere sürekli maruz kalındığında beynin alarm sistemi olan amigdalanın devreye girdiğini, bunun da kişide kaygı artışı, sürekli tetikte olma hali, uyku bozukluğu, tahammülsüzlük ve öfke artışına yol açıyor.
Savaşın Türkiye sınırına yakın olmasının ayrı bir baskı oluşturduğunu söyleyen Kiras, “Bu savaş ülkemize de sıçrar mı” sorusunun insanlarda belirsizlik duygusunu büyüttüğünü kaydetti. Belirsizliğin insan ruhunun en zor taşıdığı durumlardan biri olduğunu söyleyen Kiras, bunun kontrol kaybı hissine neden olduğunu, kontrol kaybının da kaygıyı artırdığını aktardı.
Yoğun ve uzun süre travmatik görüntülere maruz kalan kişilerde dünyanın daha güvensiz ve daha adaletsiz bir yer olduğu düşüncesinin güçlendiğini söyleyen Kiras, bunun karamsarlık, isteksizlik ve umutsuzluk gibi belirtileri artırdığını anlattı.
Toplum genelinde de benzer bir tablo ortaya çıktığını söyleyen Kiras, tehdit algısı yükseldiğinde tahammülün azaldığını, öfke eşiğinin düştüğünü, sosyal medyada ve günlük hayatta daha sert tepkilerin görüldüğünü kaydetti. Empatinin zayıfladığını, savunma refleksinin ise güçlendiğini söyledi.
Haber takibinin kontrollü yapılması gerektiğini söyleyen Kiras, bilgi almanın önemli olduğunu ancak sürekli ve kontrolsüz haber maruziyetinin stres sistemini sürekli çalıştırdığını anlattı. Bu nedenle haberlerin günün belirli saatlerinde ve güvenilir kaynaklardan takip edilmesi gerek.
Kiras, özellikle gece saatlerinde yoğun şiddet görüntülerinden uzak durulması gerektiğini, uykunun sinir sistemini onaran en önemli mekanizmalardan biri olduğunu söyledi. Çocukların da bu süreçten korunması gerektiğini vurgulayan Kiras, onların yanında filtrelenmemiş haber akışının açık bırakılmaması gerek.
Günlük hayatın rutinini korumanın önemine de dikkat çeken Kiras, rutinlerin beyne güven verdiğini söyledi. Tehdidin kontrol edilemeyeceğini ancak maruziyetin azaltılmasıyla ortaya çıkabilecek belirtilerin hafifletilebileceğinin mümkün olduğunu anlattı.