İzmir'in Aliağa ilçesindeki HABAŞ Demir Çelik Fabrikası'nda 9 Kasım 2026 tarihinde yaşanan olayın ardından mahkeme tarafından yayın yasağı kararı alındı. Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTÜK), kararın gerekçesini ve kapsamını resmî internet sitesinden duyurdu. Yayın yasağının yasal dayanağı, uygulanacağı alanlar ve Türkiye'deki geçmiş örnekleri basın özgürlüğü ile kamuoyunun bilgi alma hakkına ilişkin tartışmaları yeniden gündeme getirdi.
YAYIN YASAĞININ KARAR NUMARASI VE KAPSAMI
Aliağa Sulh Ceza Hâkimliğinin 2026/2238 D. İş sayılı kararı, Aliağa Cumhuriyet Başsavcılığının 2026/8716 sayılı soruşturması kapsamında alındı.
RTÜK, 9 Kasım 2026 tarihinde yayımladığı duyuruda, yasağın 5187 sayılı Basın Kanunu'nun 3. maddesinin ikinci fıkrasına dayandığını bildirdi. Karar 9 Kasım akşamı saat 21.03 itibarıyla haber sitelerinde yer almaya başlamış olsa da mahkemenin kararı verdiği kesin saat, erişilebilen resmî RTÜK açıklamasında belirtilmedi.
Yasağın, soruşturma tamamlanıncaya kadar yazılı ve görsel basın, internet haber siteleri ile sosyal medya ortamlarında olayla ilgili her türlü haber, röportaj ve yorumu kapsadığı açıklandı.
YAYIN YASAĞININ HUKUKİ DAYANAĞI
5187 sayılı Basın Kanunu'nun 3. maddesi basın özgürlüğünü güvence altına alırken ikinci fıkrası belirli meşru amaçlarla bu özgürlüğün sınırlandırılabilmesine imkân tanıyor. RTÜK'ün duyurusunda, yayın yasağının gerekçeleri arasında dezenformasyonun ve toplumsal infialin önlenmesi, kamu düzeninin korunması ve soruşturmanın sağlıklı yürütülmesi gösterildi.
Üst Kurul, yayıncı kuruluşlara 6112 sayılı Kanun ve ilgili mevzuat kapsamında mahkeme kararına uyulması gerektiğini hatırlattı.
2022'DE İSTİKLAL CADDESİ İÇİN YAYIN YASAĞI GETİRİLMİŞTİ
Türkiye'de daha önce de geniş kapsamlı yayın yasakları uygulanmıştı.
13 Kasım 2022 tarihinde İstanbul İstiklal Caddesi'ndeki patlamanın ardından Kültür ve Turizm Bakanlığının yazısıyla geçici yayın yasağı getirildi.
RTÜK, yasakla ilgili duyurusunu aynı gün saat 17.18'de yayımladı.
İstanbul 10. Sulh Ceza Hâkimliği de aynı gün saat 18.27'de konuya ilişkin yayın yasağı kararı verdi.
Medya ve Hukuk Çalışmaları Derneği (MLSA), 14 Kasım 2022 tarihinde söz konusu hâkimlik kararına basın, ifade ve haberleşme özgürlüklerinin ihlal edildiği gerekçesiyle itiraz etti.
2024'TE TUSAŞ YAYINLARINA PARA CEZASI VERİLDİ
23 Ekim 2024 tarihinde TUSAŞ'ın Ankara Kahramankazan'daki tesislerine yönelik saldırının ardından Ankara 3. Sulh Ceza Hâkimliği, 2024/14330 D. İş sayılı kararıyla yayın yasağı getirdi.
Karar, aynı gün saat 17.41'de RTÜK tarafından duyuruldu.
RTÜK, 7 Kasım 2024 tarihli toplantısında yayın yasağına uymayan 13 televizyon kanalına üst sınırdan idari para cezası uygulanmasına karar verdi.
Üst Kurulun 20 numaralı kararına göre Beyaz TV'ye, yasağın ihlal edildiği gerekçesiyle önceki ayın brüt ticari iletişim gelirinin yüzde 3'ü oranında, 361 bin 195 TL idari para cezası verildi.
2026'DA İKİ KANALA 245 BİN 386'ŞAR TL CEZA
Yayın yasağı ihlallerine ilişkin yakın tarihli örneklerden biri de Batman'da yaşandı.
Batman 2. Sulh Ceza Hâkimliğinin 3 Haziran 2026 tarihli ve 2026/3766 D. İş sayılı kararıyla bir özel bakım merkezine ilişkin soruşturma kapsamında yayın yasağı getirildi. RTÜK, 25 Haziran 2026 tarihli toplantısında yasağa aykırı yayın yaptıkları gerekçesiyle Halk TV ve Koza TV hakkında idari para cezası kararı aldı.
Her iki televizyon kuruluşuna da yüzde 1 oranı esas alınarak, uygulanan asgari ceza tutarı kapsamında 245 bin 386'şar TL idari para cezası verildi.
GAZETECİLİK ÖRGÜTLERİNİN BASIN ÖZGÜRLÜĞÜNE İLİŞKİN AÇIKLAMALARI
Çağdaş Gazeteciler Derneği (ÇGD), 23 Şubat 2025 tarihinde kuruluş yıl dönümü dolayısıyla yayımladığı açıklamada sansür, otosansür ve erişim yasaklarına değindi. Dernek açıklamasında halkın haber alma hakkını savunmaktan vazgeçmediğini vurguladı. Gazeteciler Cemiyeti Başkanı Nazmi Bilgin ise Halk TV'ye yönelik farklı bir müdahaleye ilişkin açıklamasında, "Bilgilenme hakkı, demokrasinin sağlıklı işleyişi için yaşamsal önemdedir." sözleriyle basının kamuoyunu bilgilendirme görevine işaret etti.
Her iki açıklama da HABAŞ hakkındaki karardan bağımsız olarak yapılmıştı.
YAYIN YASAĞININ SÜRESİ NE KADAR?
9 Kasım 2026 tarihinde kamuoyuna duyurulan yayın yasağının üzerinden 10 Kasım itibarıyla bir gün geçti. RTÜK'ün açıkladığı kararda belirli bir bitiş tarihi bulunmuyor. Yasağın süresi, soruşturmanın tamamlanmasına bağlanıyor. Bu nedenle yasağın kesin olarak hangi tarihte sona ereceğine ilişkin bir takvim açıklanmış değil.












Yorum yaz
Yorumları göster0 yorum
Yorumu bildir