Türkiye'de milyonlarca sosyal medya kullanıcısını ve aileleri yakından ilgilendiren yeni dönem başlıyor. 1 Kasım 2026 tarihinde yürürlüğe girecek düzenlemeyle 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya hesabı açması engellenecek. Mevcut hesaplar için de yaş doğrulaması yapılacak. 15-18 yaş grubundaki kullanıcılar ise sosyal medyayı eskisi gibi kullanamayacak.
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş, yeni düzenlemenin ayrıntılarını 13 Ekim 2026 tarihinde açıkladı. Göktaş, çocukların dijital ortamdaki güvenliğini artırmak amacıyla sosyal medya platformlarına önemli sorumluluklar getirildiğini duyurdu.
10 Ekim 2026 tarihli ve 33396 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan yönetmelik, sosyal ağ sağlayıcılarının yaş doğrulama sistemlerini kullanmasını, çocuklara özel güvenlik önlemleri oluşturmasını ve ebeveyn denetim araçları sunmasını zorunlu hale getiriyor.
15 Yaşından Küçükler Sosyal Medya Hesabı Açamayacak
Yeni yönetmeliğin en önemli maddelerinden biri, sosyal medya kullanımına getirilen yaş sınırı oldu.
Düzenlemeye göre 15 yaşını doldurmamış çocuklara sosyal ağ hizmeti sunulamayacak. Bu yaş grubundaki çocukların yeni hesap açma talepleri kabul edilmeyecek.
Yaşını doldurmuş ancak henüz 18 yaşına ulaşmamış kullanıcılar ise sosyal medya hesaplarını belirli güvenlik ve gizlilik kısıtlamalarıyla kullanabilecek.
Düzenleme, Türkiye'den erişilebilen yerli ve yabancı sosyal ağ sağlayıcılarını kapsıyor. Böylece sosyal medya şirketlerinin çocuk kullanıcılar için ayrı teknik sistemler oluşturması gerekecek.
Sosyal Medyaya Girişte e-Devlet Doğrulaması Zorunlu Olacak
Yeni dönemde kullanıcıların yalnızca doğum tarihlerini yazarak hesap oluşturması yeterli olmayacak.
Sosyal medya platformlarında yeni hesap açmak isteyen kullanıcılar, yaş doğrulama işlemini e-Devlet üzerinden gerçekleştirecek.
Kullanıcıya e-Devlet aracılığıyla dijital bir yaş doğrulama belirteci oluşturulacak. Bu belirteç sosyal medya platformuna yüklenerek kullanıcının 15 veya 18 yaş sınırını geçip geçmediği doğrulanacak.
Yönetmeliğe göre sosyal medya şirketlerine kullanıcının kimlik numarası, adı, soyadı veya diğer kişisel bilgileri aktarılmayacak. Doğrulama sistemi yalnızca ilgili yaş grubunun tespit edilmesini sağlayacak.
Böylece hem yaş kontrolünün gerçekleştirilmesi hem de kişisel verilerin korunması amaçlanıyor.
15-18 Yaş Arasındakilere Canlı Yayın Yasağı
Yeni düzenlemeyle 15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış kullanıcıların sosyal medya hesaplarında önemli değişiklikler yapılacak.
Bu yaş grubundaki kullanıcılar sosyal medya üzerinden canlı yayın açamayacak.
Ayrıca çocuk hesaplarında ekran görüntüsü ve ekran kaydı alınmasını engellemeye yönelik teknik önlemler uygulanacak. Yönetmelik özellikle çocuk kullanıcıların profil fotoğraflarının, paylaşımlarının ve görsellerinin başkaları tarafından ekran görüntüsünün alınmasının engellenmesini öngörüyor.
Bakan Göktaş, ekran kaydı ve canlı yayın kısıtlamalarının çocukları dijital ortamdaki risklerden korumak amacıyla getirildiğini belirtti.
Sosyal Medyada Sonsuz Kaydırma Özelliği Kaldırılacak
Sosyal medya kullanıcılarının saatlerce ekran başında kalmasına neden olabilen bazı özellikler de yeni düzenleme kapsamına alındı.
Çocuk hesaplarında görsel içeriklerin sürekli kaydırılarak, dokunularak veya otomatik biçimde arka arkaya sunulmasını sağlayan sistemler kullanılamayacak.
Özellikle kullanıcının bir videodan diğerine durmaksızın geçmesine olanak tanıyan içerik akışlarının 15-18 yaş grubundaki hesaplarda sınırlandırılması öngörülüyor.
Bakan Göktaş, çocukların ekran başında kontrolsüz biçimde zaman geçirmesini önlemek için bağımlılık oluşturabilecek tasarımların kaldırılacağını açıkladı.
Bu kısıtlamalar bütün yetişkin kullanıcılar için değil, çocuklara özgü sosyal medya hizmetleri için uygulanacak.
Çocukların Hesapları Gizli Olacak
Yeni yönetmelikle çocukların sosyal medyadaki kişisel bilgilerinin korunması amacıyla gizlilik kuralları da değişiyor.
15-18 yaş grubundaki kullanıcıların hesapları varsayılan olarak gizli olacak ve kamuya açık hesap seçeneği sunulmayacak.
Çocukların takip ettiği ve kendilerini takip eden hesapların listeleri, diğer kullanıcılar tarafından görüntülenemeyecek.
Ayrıca çocuklara yalnızca kendilerinin takip ettiği hesaplardan mesaj gönderilebilecek. Mesajlaşma sırasında karşı tarafın mesajın okunup okunmadığını anlamasını sağlayan görüldü bilgisi de kullanılmayacak.
Bu uygulamayla çocukların yabancı kişilerle kontrolsüz iletişim kurmasının ve istenmeyen mesajlara maruz kalmasının azaltılması hedefleniyor.
Çocuklara Kişiselleştirilmiş Reklam Gösterilemeyecek
Sosyal medya şirketlerine getirilen bir başka yükümlülük ise çocuklara yönelik reklamlar konusunda olacak.
Yeni kurallar doğrultusunda 15-18 yaş grubundaki kullanıcıların kişisel verileri, davranışlarına göre özelleştirilmiş ticari reklamlar için kullanılamayacak.
Çocuk hesaplarının kullanıcı davranışlarına göre profillenmesi ve ticari reklam amacıyla kişiselleştirilmesi engellenecek.
Sosyal medya platformları, çocukların gelişimini olumsuz etkileyebilecek içeriklere karşı filtreleme sistemlerini de uygulamak zorunda olacak.
Anne ve Babalar Çocuklarının Ekran Süresini Kontrol Edebilecek
Düzenleme yalnızca sosyal medya şirketlerini değil, aileleri de ilgilendiriyor.
Platformlar, ebeveynlerin çocuklarının hesapları üzerinde belirli kontroller gerçekleştirebilmesi için özel araçlar sunacak.
Anne ve babalar çocuklarının sosyal medya kullanım sürelerini takip edebilecek, günlük kullanım süresini sınırlandırabilecek ve hesap ayarlarını yönetebilecek.
Ücretli üyelikler, uygulama içi satın almalar ve benzeri işlemler de ebeveyn iznine veya onayına bağlanabilecek.
Konum paylaşımına yönelik denetim imkânları sunulacak. Bu araçların Türkçe olması, kolay erişilmesi ve çocukların mahremiyetini orantısız biçimde ortadan kaldırmaması gerekecek.
Mevcut Sosyal Medya Hesapları Kapatılacak mı?
Yeni düzenleme kapsamında vatandaşların en fazla merak ettiği konulardan biri, mevcut hesapların durumunun ne olacağı.
Yönetmeliğe göre yeni sistemden önce açılmış hesapların yaş doğrulama işlemleri için 31 Mart 2027 tarihine kadar süre tanındı.
Bu tarihe kadar mevcut hesaplar en az bir kez yaş doğrulama sisteminden geçirilecek.
Doğrulama sonucunda 15 yaşından küçük bir çocuğa ait olduğu belirlenen hesaplar, kullanıcıya bilgi verilerek kapatılacak.
15 yaşını doldurmuş ancak henüz 18 yaşına ulaşmamış kullanıcıların hesapları ise tamamen kapatılmayacak. Bu hesaplar çocuklara özel güvenlik ve gizlilik kurallarına uygun hale getirilecek.
Hesabı yanlışlıkla askıya alınan veya kapatılan kişiler için Türkçe, ücretsiz bir itiraz sistemi oluşturulması da zorunlu olacak.
Başkasının Hesabını Kullanan Çocuklar da Kontrol Edilecek
Yeni sistem yalnızca hesap açılışı sırasında uygulanmayacak.
Bakan Göktaş'ın açıklamasına göre sosyal medya platformları, hesap kullanımı devam ederken de yaş kontrolü yapabilecek.
Örneğin yetişkin bir kişiye ait hesabın 15 yaşından küçük bir çocuk tarafından kullanıldığına ilişkin makul şüphe oluşması halinde ilgili hesap geçici olarak askıya alınabilecek.
Hesabın yeniden kullanılabilmesi için e-Devlet üzerinden yeni yaş doğrulaması istenebilecek.
Böylece çocukların yetişkinlere ait hesapları kullanarak yaş sınırını aşmasının önüne geçilmesi amaçlanıyor.
Yeni Sosyal Medya Yasakları Ne Zaman Başlayacak?
Çocuklara yönelik sosyal medya düzenlemesi 1 Kasım 2026 Pazar günü yürürlüğe girecek.
Ancak bütün mevcut hesapların aynı gün kapatılması söz konusu değil. Sosyal medya şirketleri için geçiş ve uyum süreci bulunuyor.
31 Mart 2027 tarihine kadar mevcut hesapların yaş doğrulamalarının tamamlanması gerekiyor.
Kurallara uymayan sosyal ağ sağlayıcılarına, 5651 sayılı Kanun kapsamında yaptırımlar uygulanabilecek. Yönetmeliğe göre yaptırım öncesinde şirketlere aykırılığın giderilmesi için uygun süre tanınacak.
Yeni düzenleme, Türkiye'de sosyal medya kullanımının özellikle çocuklar açısından önemli ölçüde değişmesine neden olacak.
Milyonlarca ailenin ve sosyal medya kullanıcısının doğrudan etkileneceği sistemin nasıl uygulanacağı, platformların teknik hazırlıkları ve yaş doğrulama sürecinin işleyişiyle daha belirgin hale gelecek.
Yorum yaz
Yorumları göster0 yorum
Yorumu bildir