Ancak çoğu kişi, farkında olmadan önerilen günlük sınırın çok üzerinde şeker tükettiğini bilmiyor. Peki sağlıklı kalmak için günde kaç gram şeker sınırı var?
Dünya Sağlık Örgütü'nün önerisi net
Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ), günlük alınan serbest (eklenmiş) şekerin toplam enerji alımının yüzde 10'unu geçmemesini öneriyor. Bu, ortalama bir yetişkin için yaklaşık 50 grama denk geliyor. Ancak asıl sağlık faydası, bu oranın yüzde 5'in altına çekilmesiyle ortaya çıkıyor — yani günlük yaklaşık 25 gram, başka bir deyişle 6 çay kaşığı şeker.
Amerikan Kalp Derneği'nin sınırı daha da düşük
Amerikan Kalp Derneği (AHA), kadınların günde 6 çay kaşığından (yaklaşık 25 gram), erkeklerin ise 9 çay kaşığından (yaklaşık 36 gram) fazla eklenmiş şeker tüketmemesini tavsiye ediyor. Bu sınıra sadece tatlılardan değil; gazlı içecekler, hazır meyve suları, soslar ve paketli yoğurtlardaki "gizli şeker" de dahil ediliyor.
Tek bir gazlı içecek sınırı aşmaya yetiyor
Tek bir kutu gazlı içecek, tek başına 40-50 gram şeker içerebiliyor. Bu da günlük önerilen sınırın neredeyse tamamına ya da tamamına denk geliyor. Uzmanlar, şeker tüketiminin tek bir öğünden değil günün bütününden değerlendirilmesi gerektiğini vurguluyor; her biri ayrı ayrı "az şekerli" görünen besinler bir araya geldiğinde toplam sınır kolayca aşılabiliyor.
Aşırı şeker tüketiminin bilinen etkileri
Düzenli olarak önerilen sınırın üzerinde şeker tüketmek şu risklerle ilişkilendiriliyor:
Kilo alımı ve obezite
İnsülin direnci ve tip 2 diyabet
Kalp-damar hastalıkları riskinde artış
Diş çürükleri
Çocuklarda ve gençlerde enerji düşüklüğü, dikkat dağınıklığı
Doğal şekerler bu hesaba dahil değil
DSÖ'nün önerisi, taze meyve ve sebzelerdeki doğal şekerleri ile sütte bulunan doğal şekeri kapsamıyor. Bu türden şekerlerin sağlığa olumsuz bir etkisine dair kanıt bulunmuyor. Dikkat edilmesi gereken, ürünlere sonradan eklenen ve genellikle etikette fark edilmeyen "serbest şeker".